માર્ગદર્શિકાઓ · લેબ ટેસ્ટ
વજન ઘટાડો છો? ખાતરી કરો કે ઘટે છે તે ચરબી છે
વજનકાંટો ચરબી અને સ્નાયુનો ફરક નથી પારખી શકતો. તે કેમ મહત્ત્વનું છે, ખાસ કરીને વજન ઘટાડવાનાં ઇન્જેક્શન લેતા હો તો, અને બૉડી કમ્પોઝિશન ટેસ્ટ ફરક કેવી રીતે બતાવે છે.
વજનકાંટા પરનો આંકડો ઘટે, ત્યારે પ્રગતિ થતી હોય એવું લાગે છે. પણ વજનકાંટો ફક્ત તમારું વજન માપે છે. ઘટેલા કિલો ચરબીના હતા, સ્નાયુના હતા કે પાણીના, તે તે કહી શકતો નથી, અને આ ત્રણેય ગુમાવવામાં ઘણો ફરક છે.
ફરક કેમ મહત્ત્વનો છે
સામાન્ય રીતે ધ્યેય ચરબી ઘટાડવાનો હોય છે. સ્નાયુ ગુમાવવાનો નહીં. સ્નાયુ તમને મજબૂત અને પગ પર સ્થિર રાખે છે, શરીરને સુગર વાપરવામાં મદદ કરે છે, અને પછીથી વજન પાછું ન વધે તે સહેલું બનાવે છે. બે વ્યક્તિ એકસરખું 5 કિલો વજન ઘટાડી શકે: એકનું મોટે ભાગે ચરબી, બીજાનું તેમાં સ્નાયુનો મોટો ભાગ. વજનકાંટા પર બંને સરખા દેખાય. સ્વાસ્થ્યમાં સરખા નથી.
પાણી પણ વજનકાંટાને હલાવે છે. વધુ મીઠાવાળું ભોજન, ગરમ દિવસ કે દિનચર્યામાં ફેરફારથી ચરબીમાં કોઈ ફેરફાર વિના વજન એક કિલો કે વધુ ઉપર-નીચે થઈ શકે છે.
જો તમે વજન ઘટાડવાનાં ઇન્જેક્શન લેતા હો
ભારતમાં હવે ઘણા લોકોને વજન ઘટાડવા માટે ઇન્જેક્શન લખી આપવામાં આવે છે. આ દવાઓથી વજન ઘણું અને ઝડપથી ઘટી શકે છે. કોઈ પણ કારણે વજન ઝડપથી ઘટે, દવાથી, કડક ડાયેટથી કે બીમારીથી, ત્યારે ઘટેલા વજનમાં ફક્ત ચરબી નહીં, થોડા સ્નાયુ પણ હોઈ શકે છે.
એટલે જ ફક્ત કેટલું વજન ઘટ્યું તે નહીં, પણ તે શાનું બનેલું હતું તે તપાસવું ઉપયોગી છે. પછી તમારા ડૉક્ટર કે ડાયેટિશિયન તમારા ખોરાક અને કસરતમાં ફેરફાર કરી શકે, જેમ કે તમે કેટલું પ્રોટીન લો છો અને સ્નાયુ મજબૂત કરવાની કસરત કરો છો કે નહીં, જેથી શક્ય એટલા સ્નાયુ જળવાઈ રહે.
આ ઇન્જેક્શન જાતે ક્યારેય શરૂ, બંધ કે ડોઝમાં ફેરફાર ન કરો. એ નિર્ણય ફક્ત ઇન્જેક્શન લખી આપનાર ડૉક્ટર જ લઈ શકે. બૉડી કમ્પોઝિશનનું રીડિંગ એ ડૉક્ટર પાસે લઈ જવાની માહિતી છે, જાતે સારવાર બદલવાનું કારણ નહીં.
બૉડી કમ્પોઝિશન ટેસ્ટ શું બતાવે છે
અમારી સાયણ ક્લિનિક પર બૉડી કમ્પોઝિશન એનાલિસિસ અંદાજ આપે છે કે:
- તમારા વજનમાં કેટલી ચરબી છે
- કેટલા સ્નાયુ છે
- કેટલું પાણી છે
તેમાં થોડી મિનિટ લાગે છે. તમે ઉઘાડા પગે મશીન પર ઊભા રહો છો અને તેનાં હેન્ડલ પકડો છો. મશીન શરીરમાંથી ખૂબ નાનો ઇલેક્ટ્રિક સિગ્નલ પસાર કરે છે, જે તમને અનુભવાતો નથી.
આંકડા અંદાજ છે, નિદાન નથી. સમય જતાં પોતાની સરખામણી પોતાની સાથે કરવામાં તે સૌથી ઉપયોગી છે: વજન ઘટાડવાની શરૂઆત પહેલાં કે શરૂઆતમાં એક રીડિંગ, અને પછી થોડાં અઠવાડિયે અથવા ડૉક્ટર કહે તેમ ફરી રીડિંગ.
ભરોસાપાત્ર રીડિંગ માટે
શરીરમાં પાણીનું પ્રમાણ પરિણામ પર અસર કરે છે, એટલે દર વખતે સ્થિતિ સરખી રાખો:
- લગભગ એક જ સમયે આવો
- ટેસ્ટ પહેલાંના કલાકોમાં ભારે ભોજન, વધુ પાણી, ચા કે કૉફી અને કસરત ટાળો
- ટેસ્ટ પહેલાં ટૉઇલેટ જઈ આવો
તમને પેસમેકર કે શરીરમાં બેસાડેલું બીજું કોઈ ઇલેક્ટ્રોનિક સાધન હોય, અથવા તમે ગર્ભવતી હો, તો આ ટેસ્ટ યોગ્ય નથી. ટેસ્ટ પહેલાં અમને જણાવો.
બૉડી કમ્પોઝિશન એનાલિસિસ ફક્ત અમારી સાયણ ક્લિનિક પર થાય છે. અપોઇન્ટમેન્ટ માટે નીચેનું બુકિંગ બટન વાપરો.
આ માર્ગદર્શિકા સામાન્ય માહિતી છે; તે તમારા દંતચિકિત્સક કે ડૉક્ટરની મુલાકાતનો વિકલ્પ નથી. અમારું તબીબી અસ્વીકરણ વાંચો